Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanı Serra Bucak, UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Diyarbakır Kalesi ve Hevsel Bahçeleri Kültürel Peyzajı Yönetim Planı Bilgilendirme Toplantısı’nda kentin tarihi ve doğal mirasını korumak adına acil eylem planı çağrısında bulundu. Çand Amed Kültür ve Kongre Merkezi’nde gerçekleştirilen toplantıda, alanın tahribattan kurtarılması ve yerel iradenin katılımıyla bütüncül bir yönetim modelinin hayata geçirilmesi gerektiği vurgulandı.
Kent Konseyi öncülüğünde düzenlenen Alan Yönetim Planı Güncelleme Süreci toplantısına ilçe belediye eşbaşkanları, akademisyenler, sivil toplum kuruluşları ve yurttaşlar yoğun katılım gösterdi.
5 Yıllık Gecikmenin Ardından Güncelleme Süreci Başladı
UNESCO kriterleri gereği 2015 yılında hazırlanan Alan Yönetim Planı'nın her 5 yılda bir revize edilmesi gerekiyordu. Ancak 2016 sonrası yaşanan süreçler ve kayyım yönetimleri nedeniyle 2020 yılında yapılması gereken güncelleme gerçekleştirilemedi.
Göreved geldikten sonra süreci hızlandırdıklarını belirten Eşbaşkan Serra Bucak, yaşanan gecikmeye dair özeleştiride bulunarak şu ifadeleri kullandı:
"2020’de yapılması gereken güncel plan, seçilmiş irade sahada olmadığı için hayata geçirilemedi. Bizler 2024 Nisanı’nda göreve geldik. Mayıs ayında hazırlıkları tamamlayıp haziran itibarıyla akademisyenlerimiz ve teknik ekiplerimizle alandaki saha çalışmalarını başlattık. Bu süreç çok daha erken başlayabilirdi, bunun özeleştirisini veriyoruz. Ancak gelinen noktada kentin tüm bileşenleriyle bu mirasa sahip çıkma kararlılığındayız."
"Suriçi Yetkisizleştirildi, Doğal ve Siyasal Akış Bozuldu"
2016 sonrasında Suriçi bölgesinin ve Alan Yönetim Başkanlığı’nın işlevsizleştirildiğini belirten Bucak, yerel dinamiklerin süreç dışı bırakılmasının tarihi dokuya ve doğal ekosisteme zarar verdiğini söyledi. Kentin özgün kimliğinin korunmasının ancak şeffaf ve katılımcı bir yerel yönetim anlayışıyla mümkün olacağını vurguladı.
Tahribatın yalnızca fiziksel değil, kurumsal düzeyde de yaşandığına dikkat çeken Bucak, nehri besleyen doğal akışın bozulması ile alanın yetkisizleştirilmesi arasında doğrudan bir paralellik kurdu.
Bakanlıklar ve Yerel Yönetimler Arasında Ortak Diplomasi
Hevsel Bahçeleri ve Diyarbakır Kalesi’ndeki kaçak yapılaşmalar, ruhsatsız müdahaleler ve çevresel tahribatlara karşı kapsamlı bir diplomasi trafiği yürütülecek. Hazırlanacak rapor doğrultusunda şu adımların atılması hedefleniyor:
Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı nezdinde ortak koruma protokolleri geliştirilmesi,
2018-2019 döneminde verilen mevzuata aykırı ruhsatların ve yapılaşmaların denetim altına alınması,
Yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşlarının (STK) karar mekanizmalarına aktif katılımının sağlanması,
Dünya Miras Alanı'nın ekolojik ve tarihi bütünlüğünü koruyacak hukuki yaptırımların uygulanması.
Eylem Planında Öne Çıkan Temel Başlıklar
Toplantıda Kent Konseyi Eşbaşkanı Serdar Keskin, İmar ve Şehircilik Dairesi Başkanı Murat Eminoğlu ve Şehir Plancısı Serdar Nizamoğlu da teknik sunumlar gerçekleştirerek saha verilerini paylaştı. Katılımcıların görüşleriyle şekillenen yeni eylem planının ana eksenleri şöyle sıralandı:
Bütüncül Koruma Yaklaşımı: Diyarbakır Kalesi ve Hevsel Bahçeleri’nin yalnızca yerel değil, küresel bir evrensel değer olarak ele alınması.
Saha Denetimlerinin Artırılması: Yerel yönetimlerin kaçak yapılaşmaya karşı sahada aktif denetim yetkisini kullanması.
Şeffaflık ve Katılımcılık: Kent sakinlerinin, akademisyenlerin ve uzmanların yönetim planı izleme süreçlerine dahil edilmesi.
Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi, yürütülen saha analizleri ve toplantıdan elde edilen veriler ışığında nihai Alan Yönetim Planı’nı kamuoyuyla paylaşarak ulusal ve uluslararası düzeydeki temaslarını sürdürecek.
Yorumlar 0
Görüşünüzü paylaşın, diğer okurların yorumlarına yanıt verin ve saygılı bir tartışmaya katılın.